Υλικά Τεκμήρια από τον Αραβικό Χάνδακα

Η αραβική κατάκτηση της Κρήτης διήρκεσε περίπου ενάμισι αιώνα, από το 823/828 ως το 961 μ.Χ. Το επίκεντρο της εγκατάστασης ήταν ο Χάνδακας. Κι όμως μέχρι τα τέλη της δεκαετίας του 1980 κανένα σχεδόν υλικό κατάλοιπο της παρουσίας των Αράβων στην πόλη δεν είχε εντοπιστεί. Η αύξηση των σωστικών ανασκαφών και τα μεγαλύτερα βάθη εκσκαφών για την ανέγερση πολυώροφων κατασκευών στο ιστορικό κέντρο της πόλης άρχισε να αποκαλύπτει μια εντελώς διαφορετική εικόνα. Η πόλη είχε μεσαιωνικού τύπου πολεοδομικό ιστό, με ακτινωτά διατεταγμένους δρόμους και φαίνεται ότι αναπτυσσόταν σε άνδηρα, ακολουθώντας την κλίση του φυσικού εδάφους. Ορισμένα από τα κτήρια αποτελούν ενδεχομένως επιβιώσεις ή μετασκευές κτισμάτων της πρωτοβυζαντινής περιόδου (7ου-8ου αιώνα) που επλήγησαν από το σεισμό του 795 μ.Χ. με επανάχρηση οικοδομικού υλικού και μαρμάρινων αρχιτεκτονικών μελών.